Pohjas-Iirinmua
| Pohjas-Iirinmua iir. Tuaisceart Éireann ang. Northern Ireland uls. Norlin Airlann | |
|---|---|
| Piälinnu | Belfast |
| Suurin linnu | Belfast, Derry |
| Virallizet kielet | Iiri, Anglii, Ulsteranskotti |
| Halličuksen muodo | Autonoumine konsosionaline rahvahanvaldu parluamentallizen monarhien yhtevykses |
| Britannien kuningas | Charles III |
| Piäministru | Michelle O'Neill |
| Varapiäministru | Emma Little-Pengelly |
| Pinduala | 14 330 km² |
| Rahvastu | 1 927 855 heng. (2024) |
| Val'uuttu | Sterlingpunta |
Pohjas-Iirinmua (iir. Tuaisceart Éireann, ang. Northern Ireland, uls. Norlin Airlann) on autonoumine haldivollispoliittine Suuren-Britannien da Pohjas-Iirinmuan Yhtistynnyön Kuningaskunnan oza. Piälinnu on Belfast.
Muantiedo
[kohenda | kohenda tekstu]Pohjas-Iirinmua on Iirinmuan suaren koillispuoles da ottau 14330 km², kudamua roih tämän suaren pindualan läs 16,5%. Sen eroittau Iirinmuan Tazavallaspäi 480-kilometrin raja. Pohjas-Iirinmuan randoi huuhtotah Iirinmeri da Pohjassalmi.
Lough Neagh, Yhtistynnyön Kuningaskunnan suurin järvi (388 km²), on Pohjas-Iirinmuan keskiozas. Toine suurin järvikundu, Ylembi da Alembi Lough Erne, on Pohjas-Iirinmuan lounasozas. Nämmien järvien välis ollah Pohjas-Iirinmuan tazangot. Koillizes, liidehes da päivänlaskus on mägii.
Pohjas-Iirinmuan korgein kohtu on Slieve Donard -mägi Mourne-mägistös (848 m).
Histourii
[kohenda | kohenda tekstu]Pohjas-Iirinmua perustettih vuonnu 1921, ku Iirinmua juattih Iirinmuan halličusaktan (Government of Ireland Act 1920) perustehel, mi perusti autonoumizen hallindon kuudeh koilliskreivikunnah varte. Kui vuotettih, Pohjas-Iirinmuas oli unionistoin enimistö, kudai tahtoi pyzyö Yhtistynnyön Kuningaskunnan ozannu. Tavallizesti hyö oldih brittisiirdolazien protestantizinnu jälgeläzinny. Samah aigah Suvi-Iirinmuan enimistö da Pohjas-Iirinmuan merkiččii vähemmistö oldih iiriläzinny natsionalistoinnu da katolilazinnu, kudamat tahtottih yhtenäzen da iččenäzen Iirinmuan.
Pohjas-Iirinmuan liput
[kohenda | kohenda tekstu]

Vuozinnu 1953-1972 Porjas-Iirinmuan viralline lippu oli Ulsteran lippu. Nygöi Pohjas-Iirinmuan viralline lippu on Yhtistynnyön Kuningaskunnan lippu.
Pohjas-Iirinmuan joukkoveh da jalgumiäččymuajoukkoveh käytetäh Ulsteran lippuu Kanzoinyhtymän kižois da erähien muulois sportutapahtumis.
Ebävirallizesti Pohjas-Iirinmuan eläjät liehutah pruazniekkupäivin lippuu, kudai vastuau heijän poliittizii nägemyksii: Suuren-Britannien lippuu, Pohjas-Iirinmuan lippuu libo Iirinmuan Tazavallan lippuu. Kahtu enzimästy käytetäh unionistat (Suuren-Britannienke yhtistymizen kannattajat) da jälgimästy käytetäh natsionalistat.